KONTAKT

MAIL: PRUS@PRUSOWIE.PL


Licznik



SŁAWOMIR KLEC PILEWSKI
ZIEMIA PRUSÓW


TERRA INCOGNITA - ZIEMIA NIEZNANA

NIEZNANA, ZAKAZANA HISTORIA EUROPY


SPIS ROZDZIAŁÓW
Z numerem strony

I.   Wstęp 1
II.   Przedmowa 2
III.   Kim byli Prusowie 8
IV.   Potomkowie Prusów, Kurpie 19
V.   Pruska archeologia, handel i wyroby 21
VI.   Prawo i religijne wierzenia Prusów 41
VII.   Sposób życia Prusów 45
VII.   Kim byli Prusowie w historii europejskiej kultury 47
IX.   Niepokorni Prusowie-potęga na Bałtyku i na lądzie 52
X.   Bitwa o Resję-podbój Prus 62
XI.   Pierwsze Prusów powstanie 1242-1249 71
XII.   Sytuacja przed drugim Prusów powstaniem 76
XIII.   Drugie Prusów powstanie 1260-1274 83
XIV.   Kontynuacja Prus podboju 1274-1283 89
XV.   Europa handluje niewolnikami-Prusami 92
XVI.   III-cie Prusów powstanie 1397-1466 94
XVII.   Towarzystwo Jaszczurcze 96
XVIII.   Przygotowania do bitwy 99
XIX.   15 lipca 1410 Bitwa pod Grunwaldem. 102
XX.   Chorągiew Chełmińska 112
XXI.   Po bitwie 117
XXII.   Związek Pruski 120
XXIII.   Wojna Trzynastoletnia 1454-1466 123
XXIV.   Przymusowe wysiedlenia 132
XXV.   Pruscy “wypędzeni” 133
XXVI.   Prusowie-poddani Krzyżaccy i Prus Książęcych. 133
XXVII.   Zanik Prusów 138
XXVIII.   Spis Prusów-herbowych. 139
XXIX.   Herb Prus 140
XXX.   Herb Prus I, II, III 145
XXXI.   Herb Prus I 149
XXXII.   Herb Prus II 155
XXXIII.   Herb Prus III 157
XXXIV.   Nazwiska pruskich rodów o nieustalonych herbach 160
XXXV.   Prusowie z odmianami hrebów 164
XXXVI.   Herbarz 171
XXXVII.   Dodatkowa lista 185
XXXVIII.   Kurpiowie 186
XXXIV.   Kurpiowskie herby- znaki bartne Prusów 191
XL.   Kurpiowscy potomkowie Prusów 193
XLI.   Czy prawda przeciwko prawdzie ? 198
XLII.   Legenda założenia Kijowa i Rusi Kijowskiej 202
XLIII.   Czy głuchych można przekonać ? 212
XLIV.   Lepiej być krzywdzonym niż krzywdzącym. 216
XLV.   Kultura kontra cywilizacja 220
XLVI.   Pruskie “Ojcze Nasz” Tawa Nouson 224
XLVII.   Wybitni Prusowie 227
XLVIII.   Historia biskupa Wojciecha 230
XLIX.   Inne Towarzystwo Jaszczurcze i Bitwa podGrunwaldem 237
L.   Kalendarium 240
LI.   Riposta Prusa-Szlachcie Polskiej 259
LII.   Konfederacja Prusów 271
LIII.   Kamienie od neolitu do średniowiecza 280
LIV.   Kamienna broń Staropruskich wojów 284
LV.   Zakończenie 289

PUBLIKACJE
<< PRUSOWIE O KURPIACH home

Kurpiowskie Herby - znaki bartne Prusów

     W głębokiej starożytności pszczelarstwo wśród Prusów było jednym z głównym zajęć. Po eksterminowaniu Prusów przez Niemców na południu puszczy galindzkiej, dzisiaj piskiej, zamknęła się spora społecznościowa grupa, uciekinierów pruskich, znana dzisiaj jako Kurpiów. Przez parę stuleci zamknięci byli w swoich puszczańskich domenach. Dzięki temu nie tylko, że nie ulegli wyniszczeniu, zachowali bogatą kulturę, jak również typowe pszczelarskie zajęcie przypisywane Prusom. To dzięki Kurpiom pszczelarstwo zostało rozpowszechnione w Koronie które z biegiem czasu przynosiło jej znaczne korzyści nie tylko z miodu, ale i z wosku.
Kurpie w puszczańskim rewirze w ochronie przynależności swoich barci, ale również w przypadku zagubienia ich znakowali każdą z barci. Ten system znakowania przyjął się również w Koronie, na barcie zwykle wybierano sosny.



.


Znaki bartne miały status rodowy i bez wątpienia były to Kurpiów herby. Lud który nigdy nie uległ zniewoleniu czyli był szlachetny i to, że nie był uważany za szlachtę nie miało wielkiego znaczenia. Wystarczyło, że był Kurpiem. Jak przychodziło do obrony wolności Korony, Kurpie nie potrzebowali zwoływania pospolitego ruszenia sami stawali do obrony wolności.


Poniżej "Herby" bartne - znaki identyfikacyjne barci z różnych borów bartnych: cztery pierwsze z 1713 roku, piąty z 1725 roku, szósty z 1735 roku, siódmy - 1731


Mgr. Bernard Kielak w pracy “Historia Bartnictwa na Mazowszu” cytuje „najprężniejszą grupę bartników w dziejach polskiego bartnictwa tworzyli w XVI-XVIII w. Kurpiowie"






KURPIOWSKIE ZNAKI BARTNICZE

Poniżej bartnictwo w puszczy kolneńskiej, inaczej w starostwie łomżyńskim
BARTNICTWO

W poniższej pracy znajdziemy rysunki wyszkowskich znamion bartnych.
JÓZEF BURSZTA ZNAMIONA BARTNE PUSZCZY ...

Znaki bartne w puszczy Białej - Osuchowo




W pracy mgr. B. Kielaka czytamy “Bartnictwem zajmowali się początkowo mieszkańcy sąsiadujących z Zagajnicaą wiosek i miasteczek (Nowogród, Ostrołęka, Różan, Przasnysz, Chorzele) hodując pszczoły w naturalnych lub wydrążonych zagłębieniach pni drzew. Zajęcie to traktowano jako uzupełniające gospodarkę rolną, jednakże wraz ze wzrostem zapotrzebowania na produkty pszczele bartnicy byli zmuszeni coraz więcej czasu poświęcać temu zajęciu i z tego powodu przenosili się na stałe do puszczy.

Miarą gospodarowania (i rozliczania się) był „bór". Przyjmuje się, że na „bór" składało się około 60 drzew bartnych, ale jest to liczba przybliżona, bywały „bory", które miały 120 barci, były również mające 6 drzew. Jak pisze Ludwik Krzywicki „...bór zgoła nie jest jakąś ograniczoną połacią ziemi, przeciwnie, był pod tym względem rozmieszczenia drzew czymś zgoła nie zależnym od gruntu, jedynie zbiorem pewnej ilości rozrzuconych drzew bartnych".5
Na „bór" składały się nie tylko drzewa bartne ale także łąki nadrzeczne (zwane bartnymi lub borowymi) i polany śródleśne, jary oraz buda bartna zwana też stanem. Był to szałas lub mały domek, w którym mieszkał bartnik podczas prac przy pszczołach. Mógł w nim spać ktoś obcy, np. inny bartnik lecz jeśli go nieumyślnie spalił - miał obowiązek odbudować. Wszystko to składało się na „bór", który był najmniejszą jednostką zarządu gospodarczego całości królewskich dóbr bartnych. Pewna liczba „borów" stanowiła uroczysko, a te z kolei składały się na puszcze w ramach terytorialnych starostwa (np. puszcza kamieniecka, puszcza Mazuch itp.) stanowiąc trójstopniową strukturę bartnictwa monarszego.

Zaprezentowany „bór" nie oznacza, że każdy bartnik jedynie takowy posiadał, bywało, że jeden bartnik posiadał kilka „borów", inny gospodarował na „półborku" lub nawet na „ćwierćborku".

Każdy „bór" posiadał swój znak bartny zwany też ciosnem, znamieniem, charakterystyczny dla danego bartnika lub (w wyniku spadku) dla danej rodziny. Ciosno zazwyczaj wycinane było z tej strony pnia, z której znajdowała się barć, zabranie miodu z oznakowanej barci lub zniszczenie znaku bartnego było przestępstwem ściganym i surowo karanym przez sąd bartny.”

Zebrał Sławomir Klec Pilewski styczeń 2016

MAIL: PRUS@PRUSOWIE.PL


Początek Strony